Ik interviewde oma over haar familie weetjes. Ze begon eerst een beetje timide, maar na een paar minuten praatte ze al gewoon alsof ze normaal aan het kletsen was. Een leermoment voor mezelf; niet filmen als er twee ventilators op je staan gericht (gisteren en vandaag zo tegen de 40 graden celsius in YuHu).

 

Het leven van oma begon in het dorp waar ook mijn vader vandaan kwam: Lisha (Yuhunees). Ze kwam uit een arm gezin van drie dochters en drie zonen, waar er niet veel te eten was. Oma is nummer twee. Toen ze zeventien was ging ze naar YuHu met haar moeder om inkoop te doen. In YuHu werd ze gespot door een koppelaarster die mijn oma wel een leuk meisje vond. Ze stelde voor zich op te stellen als bemiddelaarster om mijn oma te koppelen aan mijn opa. Oma verloofde zich op haar zeventiende, trouwde op haar achttiende en kreeg haar eerste kind op haar negentiende. Oma was erg vruchtbaar en de kinderen kwamen als trossen (zo noemt ze het zelf). Na enkele jaren te hebben gewoond in een piepklein huisje kreeg opa een stukje grond een paar meters verderop. Opa spaarde geld op door varkens te hoeden en ging zelf bomen hakken om een huis te bouwen. Dit is ook het huis waar ik ben opgegroeid. Een paar jaar geleden is er brand geweest. Oma besloot het huis te herbouwen in de nieuwe stijl. Dit was ook een must, omdat iedereen vond dat het zo hoorde; als je geld hebt dan bouw je een nieuw huis.

 

Oma kwam uit een arm gezin waar geen van de kinderen naar school konden. Oma heeft tot de dag van vandaag nog steeds spijt dat ze analfabeet is. Vaak vindt ze zichzelf dom omdat ze niet kan lezen en schrijven en geen Manderijns kan. Zoals ze altijd hierover praat heb ik het gevoel dat oma een liergierige persoon is, maar nooit de kans heb gekregen om al haar kunnen te benutten. Ze voelt zich vaak ook buitengesloten omdat ze ook niet kan kaartspelen. Ze brengt dus haar dagen door op bezoek te gaan bij vrienden. Opa gaat steevast elke dag mahjongen, kaarten of opera luisteren in de ouderen clubhuis.

Oma en opa zijn goed gekoppeld; opa kan lezen en schrijven en oma is ontzettend ijverig en kan goed het huishouden doen. Je kan het zo zeggen dat ze op die manier alle moeilijke tijden door hebben kunnen staan.

 

Opa’s zuster was de eerste in YuHu die naar het buitenland ging. Zij trouwde een Wenzhounees uit de stad en vertrok naar Italië. Dat was in de ’50. Ergens in de ’70 vertrok oudste zoon van oma ook naar Italië. En zo begon de leegloop van de familie van opa en oma. Dat je naar het buitenland kan betekende dat je veel geld gaat verdienen, dus wie weg kan gaat weg. Oma zag en ziet dit nog steeds als een goed teken. Terwijl iedereen in YuHu weet dat in het buitenland zijn hard werken betekend in soms barre omstandigheden. Mijn moeder was de enige van alle kinderen die naar Nederland vertrok. Dit kwam omdat mijn moeder trouwde met een familie die overzeese familieleden hebben die in plaats van in Italië in Nederland wonen.

 

Oma wenst vaak dat ze nog tien jaar jonger was geweest. Ze vindt het jammer dat nu ze het zo goed heeft waarschijnlijk nog maar een paar jaar van kan genieten. Ik zeg altijd dat oma vreselijk oud gaat worden en dat ik later haar zeker nog kan komen bezoeken met mijn kinderen; haar achterkleinkinderen. Dan glimmen haar ogen. Mijn moeder was de eerste van haar kinderen die kinderen kreeg. Ik ben een van haar oudste kleinkinderen, de enige die al getrouwd is. Haar jongste kleinkind is nog maar vier jaar. In YuHu is het een geluk als je jong oma wordt, of al achterkleinkinderen hebt. Oma wacht rustig af.

 

Oma nam me mee naar het huis van de oma van mijn jeugdvriendin. Ik ken haar alleen nog bij naam en weet dat ze in Italië woont. In het huis van haar oma hangt haar trouwfoto. Het is de eerste keer na meer dan twintig jaar dat ik mijn jeugdvriendin terugzag op foto. Ik vroeg haar oma om haar telefoonnummer. Eenmaal in Nederland zou ik haar eens opbellen. Misschien dat we elkaar binnenkort kunnen ontmoeten.

 

 

Vandaag heb ik met oma weer rondgelopen in het dorp. We gingen even wat boodschappen doen en bezocht een oud echtpaar waarvan toevallig de zoon uit Nederland op bezoek was. Zij zijn de eerste die ik fotografeer voor mijn serie ouderen. Helaas niet helemaal gelukt, omdat de kamer vreselijk donker was. Ik mag een ander keer terugkomen om hun te filmen, dus dan ga ik ze opnieuw fotograferen.

Omdat ik vannacht niet heb kunnen slapen (jetlag denk ik), heb ik liggen nadenken. Ik had gisteren voor de lol het wasgoed van mijn oma en opa gefotografeerd. Daar ben ik helemaal weg van. Ik heb vandaag weer andere wasgoed gefotografeerd, dit wordt een serie. Vuile was hang je niet buiten (zoals dat Chinezen familieproblemen niet zomaar op straat gooi zodat iedereen het kan zien). Dit is de façade die elke Chinese familie ophoudt; je gezicht is het belangrijkst. Daarom doen de Yuhunezen alles om goed over te komen bij anderen. Daarnaast vertelt het wasgoed veel over de eigenaar. Dit vind ik erg interessant. Ik hoop dat ik er een heleboel van kan fotograferen.

 

  

 

Het is vandaag over de 42 graden. Vreselijk heet. Zo tegen tien uur ’s ochtend is het al niet meer uit te houden buiten. Dan zitten we binnen in de airco of voor een ven. Ik ga nog proberen internetaansluiting te krijgen in oma’s huis. Dit zou veel ritjes naar het internetcafé besparen.